W obronie Bożej reputacji

W Wielki Piątek nie sposób pisać o czymś
innym niż o cierpieniu. Bo to ono wychodzi do nas z obrazu krzyża, z
biblijnej historii sprzed 2000 lat, z muzyki ciszy, puszczanej w
spokojniejszym niż zwykle radio: wreszcie i najmocniej chyba, z naszego
własnego życia.

Z dzisiejszej symboliki i zdarzeń, które
się z nią wiążą, można przygotować Bogu śmiertelny akt oskarżenia. 
Gdzie jego miłosierdzie, wszechmocność, wszechwiedza i zdolności, jeśli
dopuszcza do męki niewinnego człowieka na krzyżu? Gdzie jest kiedy
dzieci, sprawiedliwi, dobrzy ludzie giną w wypadkach, doznają ciężkich
chorób, cierpią ponad miarę i sens?  Gdzie jego miłość i współczucie? No gdzie?

“Uczeni w piśmie” nie znajdują odpowiedzi
na te pytania, postawione już wieki temu w Księdze Hioba. Czasem mówią o Bożej
karze: tylko jak ma się ona do Bożego miłosierdzia?  Czy naprawdę chcemy
widzieć Boga jako bezwzględnego szpiega ludzkich słabości, który przy
pierwszej nadarzającej się okazji kopnie leżącego, żeby popamiętał kto
tu rządzi?  Jaki sens ma taki Bóg: właściwie bestia żądna ofiary z krwi
i ciała, która zabierze dziecko matce w odwecie za niedotrzymanie
dekalogu?

Inni mówią o Bożej nauce, która ma
płynąć z cierpienia, o Bożych zamysłach, których nie rozumiemy i nie
pojmujemy naszym umysłem. Tylko co to za nauczyciel, który kształtuje
charaktery przez nieszczęścia i śmierć najsłabszych?  Czego chce nauczyć
kilkuletnie dzieci konające na oddziałach onkologicznych? Czy tak chce
kształtować ich rodziców?  Czy to nie za wysoka cena za wiedzę jaką mają
posiąść?

Jeszcze inni opowiadają historię o
gobelinie:  z prawej strony płótna mamy piękny obraz –  a pod spodem
plątaninę nitek, supłów, pozornie bez sensu –  ale tylko dla ludzkiego
oka. Bo kryje się tam obraz, niezwykłe dzieło, które można odczytać dopiero z perspektywy całego życia.  Czy jednak pociechą dla doświadczającego cierpienia jest fakt, że
uczestniczy w Bożej sztuce?  Że przykłada swój los do boskiego planu? 
Czy ten wszechwładny artysta nie mógł znaleźć lepszych sposobów?

Przemawia do mnie wyjaśnienie, które
można wyczytać między wersami Księgi Hioba: mówi ono, że Bóg chociaż
wszechmocny nie jest w stanie panować nad całym światem, który
stworzył. Kreacja wszechświata zastąpiła chaos –  jednak nie całkowicie, nie do końca. Ten chaos wychyla co dzień nos zza zakrętu, wprowadza
w ludzkie życie zamęt i chociaż Bóg jest miłością i kocha człowieka,
to przecież nie był w stanie i może także nie mógł wyplenić zła,
które na świecie i w ludziach mieszka.
Bez zła nie bylibyśmy ludźmi – nasza
Wola nie byłaby prawdziwie wolną wolą, a stworzeni na boski obraz i
podobieństwo, mamy być zdolni do kształtowania swojego życia i swoich
wyborów. Mamy też wzrastać, a cokolwiek by nie pisać o cierpieniu, pomaga nam ono stawać się innymi ludźmi –  przynajmniej wtedy, kiedy naprawdę odrobimy swoją lekcję i zechcemy z niej wyciągnąć naukę. 

Jest jeszcze jedno wytłumaczenie zła i
cierpienia i chociaż nie niesie ono odkrywczej mocy, to daje
oczyszczenie i swoistą ulgę.  Złe rzeczy dzieją się przeważnie bez
powodu i bez planu: nie omijają dobrych ludzi, nie robią dla nich
wyjątków. Zdarzają się. Po prostu. Bo życie takie jest. Bo czasem trudno mówić o sprawiedliwości, bo każdy z nas rodzi się i umiera. 

Einstein pisał, w liście do przyjaciela,
że nie chciałby wierzyć, że Bóg gra z Wszechświatem w kości. Szukał
porządku  i reguły we wszystkim co jest. I chyba tu poniósł klęskę. Reguł
nie ma – a nawet jeśli są, zawsze bez sensu i reguły pojawiają  się
wyjątki od nich. Takim wyjątkiem, taką częścią naszego życia jest cierpienie. 

Wierzę, że to nie Bóg, ale raczej Wszechświat w
swoim chaotycznym bezmiarze gra z człowiekiem w pokera o życie. A Bóg, wbrew chaosowi, wbrew złu, które tworzy także człowiek jest z nami i nas podpiera swoją łaską, bo doświadczył w Wielki Piątek
cierpienia i wie już, jak ciężki i przewrotny potrafi być człowieczy
los.

Inspiracja: “Dlaczego właśnie ja?  Kiedy złe rzeczy zdarzają się dobrym ludziom” H. Kushner